Tuesday, March 4, 2014

Focal Dearmadta


Ar ndóigh, bhí an focal agam agus mé ar an meánscoil.  Ba é an Bráthair Ó Leathlobhair a bhí againn mar mhúinteoir Ceimice agus Fisice agus is cuimhin liom gurbh é an bráthair céanna an fear ba néata, deaghléasta glélabhartha sa Choláiste ag an am agus seans gurbh é a dhírigh ar an Eolaíocht mé, cé go raibh suim agam inti ó bhí mé an-óg. 

Bhí an focal dearmadta agam agus b’éigean dom ‘focal.ie’ a cheadú d’fhonn teacht air.  Ba é a thiomáin ar thóir an téarma mé ná gur thug mé faoi deara go raibh doimhneacht an sneachta ag laghdú in áiteanna ar leith sa ghairdín, áiteanna nach raibh fothain ar bith acu ón ngaoth.  Bíodh a fhios agaibh nár éirigh an teocht os cionn an reophointe anseo le trí sheachtain agus dá bharr sin, nach raibh leá i gceist i gcás an laghdú sin.  An focal a bhí uaim ná ‘néalú’ (sublimation).  Sé is néalú ann ná substaint sholadach éirí ina ghás gan leá.   Chun a leithéid a tharlú i gcás sneachta, is gá don aer a bheith thar a bheith tirim, rud ab fhíor anseo le tamall anuas.  Deachair a chreidiúint ach tá thart ar throigh sneachta imithe ‘le gaoth’ le coicís anuas.  Ionann sin agus 25% den ualach sneachta atá tite orainn ó thús na bliana.   

1 comment:

  1. Suimiúil, go raibh maith agat.

    Súil agam go dtiocfaidh bhur leá go luath..:-)

    ReplyDelete