Tuesday, October 20, 2009

An Ní a Cheangail Dia, Ná Scaoileadh Duine É.

Agus muid ar Aifreann an Domhnaigh sa Duomo in Firenze, roimh thús don Aifreann tháinig seandeagánach ceannliath im threo agus d’fhiafraigh díom cárbh as dom. ‘Sono Irlandese,’ a deirimse. ‘Ah,’ ar sé agus é ag cur a dhá lámh le chéile i bhfoirm méise. Ansin scar sé óna chéile iad, lámh amháin leata ar oscailt, an lámh eile fillte ina dhorn. B’ait liom sin gur ghlac sé chuige paimfléid Aifreann an lae sin agus shín méar i dtreo Marcas 10:9. “Che peccato,” (nach trua é) ar sé. Polaitíocht na críchdheilte tuigthe go cruinn aige dar liom.

Wednesday, October 14, 2009

Ar Saoire Dom…

An Róimh, Firenze, Siena agus Ceantar Chianti. B’aoibhinn mar shaoire í. Muid faoi dhraíocht ag saibhreas cultúrtha na tíre, ag saibhreas Firenze ach go háirithe. B’in ár dtríú cuairt ar Firenze agus a fhios againn go rí-mhaith anois nach bhfuil feicthe againn fós ach fíorbheagán dá bhfuil ar fáil. Ach ní chuige sin atá mé sa nóta seo. Seans go mbeidh a thuilleadh le rá agam amach anseo faoin saoire.

Is nós dom agus mé ar saoire briseadh go huile is go hiomlán le mo ghnáthshaol. Ní léim nuachtán, ní amharcaim ar theilifís. Bhí toradh an reifrinn foilsithe le seachtain sularbh eol dom é. Ina n-ionad siúd, léim leabhair a bhí curtha ar an méar fhada agam le tamall. Ba iad na leabhair a léigh mé ‘An Tionscadal’, ‘Cín Lae Seangáin’ agus ‘Ó Mhársa go Magla’ le Mac Síomóin, agus ‘Caighdeán Nua Don Ghaeilge’ le Nicholas Williams. Mar a scríobh Aonghus le déanaí, tá Mac Síomóin ar an díorma beag údar atá ag scríobh fíor-litríocht sa teanga i láthair na huaire. Is cumasach, eolach, samhlaíoch mar scríbhneoir é agus smaointe tábhachtacha á nochtadh aige sna saothair atá luaite agam thuas. Agus mé sáite in ‘An Tionscadal’ ba é an smaoineamh a rith liom ná ‘Tuige tú ag diomailt d’ama le raiméis bleachtaireachta in ionad dul ar thóir gach a bhfuil scríofa aige?’

Maidir le paimfléad Williams, is suimiúil an argóint atá á cur chun tosaigh aige, ach tá mé amhrasach fúithi sa mhéid go gceapaim gur Capall Traíoch é. Seans maith ann, measaim, go mbeadh an-drogall ar dhaoine a múineadh An Caighdeán Cúng dóibh an chéad chéim eile a thógáil i dtreo na fíor-Ghaeilge. Ach níl ansin ach mo bharúil féin agus nílim ag rá ar chor ar bith nach bhfuil moltaí fónta ag Williams, agus fillfidh mé orthu siúd amach anseo. Ní mór dom a rá mar fhocal scoir, áfach, nach bhfuilim sásta scaradh leis an aimsir ghnáthchaite ach gur cuma liom faoin tuiseal gairmeach.